“Sal ik fanóóvend bii dii koomen?” – Wat as ‘n gewôon spróóknóóricht klingt, is ‘n räecht technolooğsk döörbröök: Däi stäem uut dat smartfoon stamt näit fan ‘n minsk, man wur fan ‘n künstelk intelligens generäärt.
Mit dat offisjäel freiskalten fan us näjs undwikkeld tekst-to-speech-süsteem (TTS) het dat oostfräisk Instituut föör ‘t êerst ‘n funksjoonäärend tóóluutgóóev föör ‘t Oostfräisk Plat skoopen. Föörstelt wur disser innowóósjoon in d’ róóem fan ‘n presentóósjoon up d’ 13.09.2026 in ‘t Kukelorum in Róó.
Pionääraarbaid föör ‘t Oostfräisk Plat
Achter disser erfolğ stekt ‘n joer intensîif undwikkelns- un upnóómaarbaid. Dat team fan ‘t Oostfräisk Instituut het ruuğweğ drei stüen kwalitóótîif toonmaterióól inproot’t un föör dat training fan modêern ki-modellen upbered’t. Dat resultóót is ‘n natürelk klingend oostfräisk stäem.
“Mit däi ‘Ooversetter’ stellent wii al siit september ferleeden joer däi êerst ki-bóósäärt ooversetter föör us tóól beräid. Dat was bloot looğsk, disser service nuu um ‘n spróókuutgóóev t’ ferwiidern.”
– Oen Diirk Feldman, 1. föörsitter fan ‘t Oostfräisk Instituut
Open Source & digitóóel biljeerenfreihaid
Us näej tts-model is fan nuu of an direkt in us ooversetter up oostfraeisk.org integräärt. Boovendeem stellent wii dat süsteem as fräej software (open source) föör âal t’ beskikken.
“Wii settent bewust up oopen standards. Soo fermöögelkent wii daarden dat inberen in höör äigen anwendens. Dan spróókuutgóóven bünt in däi fandóóğsk digitóóel weerld – t.b. up ‘t rebäit fan biljeerenfreihaid – unfertsichtbor.”
– Tîid Specht, 2. föörsitter fan ‘t Oostfräisk Instituut
Döör disser oopen ansats daunt sük häilundal näej insatsmöögelkkaiden oopen: Häiel softwareanwendens un internetuptreedens köönent in d’ taukumst up Oostfräisk ooverset’t un t’gliik biljeerenfräj höörbor móókt worden.

Blik in d’ taukumst: Spróókerkennen un chatbots
Däi publikóósjoon fan däi spróókuutgóóev is ‘n miilstäin, man näit dat äen fan us undwikkelns. Wii driivent dat digitóólisäären fan däi Oostfräisk Tóól up meerder niwos f’ran:
- Spróókerkennen: As tauken grôot stap is dat aautomóótsk erkennen fan proot’t tóól plóónt.
- Trainingsdóóten föör chatbots: Wii erstellent kunwersóósjoonsstrainingsdóóten, dat ook grôot daardanbäider-chatbots dat Oostfräisk Plat al beeter supporten köönent.
- Äigen ki-model: Däi aarbaid an instituutäigen chatbot-modellen wist al föölbeloovend resultóóten.

Wiiderförend Links
Däi spróókuutgóóev is fan nuu of an beskikbor un is âal interessäärten umsünst unner https://oostfraeisk.org/translator taugaangelk. Däi open-source-wellcode fan dat model is unner https://github.com/VanModers/oostfraeisk_text_to_speech ofraupbor.
Upnóóem fan d’ föörstellensferanstalten fan ‘t Oostfräisk TTS:
